71 321 94 02 info@caussade.pl

Okres zimowy to czas przygotowań do nowego sezonu. Jest to jednocześnie dobry czas na podjęcie decyzji o wyborze odmiany kukurydzy. Wybór odmiany zawsze miał duże znaczenie, ale mając na uwadze anomalie pogodowe ostatnich lat, nabiera kluczowego znaczenia. W tym artykule nie wskażemy jednej, konkretnej odmiany, ponieważ zawsze jest to indywidualna decyzja gospodarstwa. Ponadto w zależności od warunków glebowo-klimatycznych gospodarstwo pewne cechy odmianowe będą miały większe znaczenie, a inne będą  nieistotne. Podpowiemy jednak na co w pierwszej kolejności powinniśmy zwrócić uwagę przed podjęciem decyzji o wyborze odmiany.

 

 

 

Czym zatem kierować się przy wyborze idealnej odmiany kukurydzy na kiszonkę?

 

Wydajność świeżej masy

Jednym z podstawowych parametrów jakie powinny być brane pod uwagę przy wyborze odmiany jest jej wydajność. Odpowiedni poziom plonowania zapewnią tylko wysokie, dobrze ulistnione, rośliny. Duża ilość świeżej masy z ha, pozwala uzyskać potrzebną ilość kiszonki, zgodną z ustalonym preliminarzem paszowym. Warto tutaj wspomóc się badaniami COBORU, który ocenia odmiany pod tym względem. W 2018 roku wyróżniła się nowa odmiana BAOBI CS która osiągnęła blisko 70 ton świeżej masy z ha. co dało drugi wynik na 18 ocenianych odmian. W badaniach rejestrowych z kolei, w grupie najbardziej wydajnych, średnio późnych odmian, najwyższy wynik świeżej masy uzyskała również nowo zarejestrowana odmiana MOTIVI CS z hodowli Caussade.

Wydajność świeżej masy jest szczególnie ważna przy żywieniu bydła opasowego. Na parametry jakościowe, takie jak udział ziarna czy strawność włókien, zwykle hodowcy zwracają mniejszą wagę. Z tego też powodu chętnie wybierane są odmiany o długim FAO. Jedne z najpóźniejszych odmian dostępnych na rynku to FONDARI CS i ZUCCARDI CS – obie o FAO 380. Tworzą potężne ilości świeżej masy, nierzadko przekraczające 100 ton z ha.

 

Wydajność suchej masy.

Wydajność suchej masy z ha jest często pomijana, a jest to w zasadzie główny parametr jakim powinniśmy się kierować. Plony suchej masy w Polsce wynoszą zwykle 18-19 ton z ha, ale są odmiany które uzyskują grubo ponad 20 ton z ha. Dobrym przykładem takich  odmian są HERKULI CS i STROMBOLI CS. Obie z grupy średnio późnej o FAO 260. Oprócz ilości zielonej masy, właśnie gromadzenie suchej masy jest ich największą zaletą. Podobnie wspomniana wcześniej odmiana BAOBI CS w doświadczeniach COBORU w 2018 roku uzyskała najwyższy wynik plonu ogólnego suchej masy przekraczający 24 tony z ha. Był to jednocześnie najwyższy wynik na 18 ocenianych odmian w grupie.

 

 

Jakość kiszonki.

Przy wyborze odmiany warto sprawdzić podstawowe parametry kiszonkowe decydujące o wartości żywieniowej danej odmiany. Należą tu chociażby udział ziarna czy strawność włókien. Na podstawie parametrów jakościowych i ilościowych wyliczane są wskaźniki: koncentracji energii i plon jednostek pokarmowych z ha. Szczególnie ważne jest to w przypadku bydła mlecznego, co przełoży się na wysoką wydajność mleka i zdrowotność bydła.

 

Wysoki udział ziarna w ogólnej masie kiszonki decyduje o jej wartości energetycznej. Jest to kolejny z parametrów, który powinien być brany pod uwagę przy wyborze odmiany. Na czoło wysuwa się tutaj odmiana BATISTI CS. W doświadczeniach COBORU, BATISTI CS uzyskała najwyższy wynik pod względem udziału suchej masy kolb w plonie ogólnym s.m.  który wyniósł ponad 52%. Przełożyło się to z kolei na wysoki plon jednostek pokarmowych (100 % wzorca) i wskaźnik koncentracji energii (102% wzorca). Część gospodarstw idzie jeszcze dalej. Aby uzyskać najwyższą jakość kiszonki celowo gospodarstwa decydują się na wybór odmiany ziarnowej, gdzie udział ziarna w stosunku do pozostałej masy jest bardzo wysoki.

 

Flint czy dent?

W ostatnich latach coraz częściej zwraca się uwagę również na typ ziarna. Porównując ziarno typu dent i flint, bardziej pożądana jest skrobia szklista pochodząca z odmian typu flint. Jest to tzw. skrobia by-pass, przez co jest dłużej trawiona przez mikroflorę żwacza i lepiej wykorzystana nie tylko w żołądku, ale również w jelitach. Dobrym przykładem jest odmiana HERKULI CS z ciężkim ziarnem zbliżonym do flint. Warto dodać, że kiszonkowa odmiana HERKULI CS, w badaniach COBORU, aż dwa razy okazała się również najlepszą odmianą na ziarno spośród wszystkich ocenianych odmian. Z odmian o niższym FAO, korzystnym stosunkiem skrobi szklistej do mączystej, wyróżniają się odmiany GARIBALDI CS i DELICI CS. Optymalnym rozwiązaniem jest celowe połączenie odmian flint i dent wysiewanych współrzędnie, przez co uzyskujemy kiszonkę łączącą zalety obu typów odmian. System ten opracowany w hodowli Caussade Semences nosi nazwę DUO CS i po doskonałych wynikach uzyskanych wspólnie z Instytutem Zootechniki, wdrażany jest w najlepszych gospodarstwach mlecznych w Polsce. [Kliknij tutaj aby obejrzeć film o systemie DUO CS]

 

 

Stay green.

Cecha „stay green” polega na przedłużonej zieloności liści i łodyg, dzięki czemu rośliny przez dłuższy czas zachowają zdolność do zakiszania. Jest to ważny parametr który nabiera coraz większego znaczenia. Przykładem mogą być dwa ostatnie sezony gdzie z powodu ekstremalnie wysokich temperatur wiele odmian szybko zasychało, co wpłynęło z kolei na gorsze zakiszanie.

 

Strawność włókien.

Oprócz skrobi z ziarna, ważnym elementem energetycznym kiszonki jest włókno. To właśnie od rodzaju włókna w roślinach zależy strawność kiszonki. Generalnie można powiedzieć, że im bardziej strawne włókno, tym lepsze będzie jego wykorzystanie. Strawność włókna określana może być wieloma parametrami, z których najbardziej znany jest DINAG. Najlepsze odmiany kiszonkowe takie jak POESI o FAO 270 czy wcześniejsza, nowo zarejestrowana odmiana DELICI CS o FAO 240 posiadają doskonałe wartości DINAG (powyżej 52).

 

Zdrowotność roślin i ziarna ma duże znaczenie zwłaszcza w sezonach trudnych, z większą ilością opadów lub podczas suszy. Rośliny porażone głownią i kolby z widocznymi objawami porażenia przez grzyby fuzarium są powodem występowania w kiszonce wyjątkowo szkodliwych dla zwierząt toksyn.

 

Stabilność plonowania.

Ostatnie lata pokazały wyjątkowo dużą zmienność pogody, zwłaszcza pod względem opadów i temperatury. Dokonując wyboru odmiany, warto zwrócić uwagę i na tę cechę. Sprawdzone, pewne odmiany jak wspomniana wcześniej HERKULI CS a także najnowsze mieszańce jak MOTIVI CS, BAOBI CS, a z grupy średnio wczesnej DELICI CS i GARIBALDI CS, zapewnią wysoki i stabilny poziom plonowania w latach sprzyjających uprawie kukurydzy, ale nie zawiodą także w latach z niekorzystnym układem pogody.

 

 

 

W razie wątpliwości warto skonsultować się z naszymi doradcami terenowymi którzy po analizie warunków panujących u Państwa w gospodarstwie i rodzaju gleby, dobiorą najlepszą odmianę pasującą do charakterystyki gospodarstwa, aby uzyskać optymalny plon.